Department of Forensic Medicine

İÇİNDEKİLER-CONTENTS

1. GIDALARDA AKRİLAMİD-Akrilamid Oluşumu ve Sağlığa Etkisi

ACRYLAMIDE IN FOODS-Occurence of Acrylamide and Health Effects pp:3-15

Serkan ÖTLEŞ¹ Prof. Dr. Semih ÖTLEŞ²

¹İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü, Mühendislik Fakültesi, Kimya Mühendisliği Bölümü, İzmir

²Ege Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Gıda Mühendisliği Bölümü, Bornova, İzmir

2. Formaldehit İntoksikasyonu

Formaldehyde Intoxication pp:17-19

Dr.Demet Yılmazer*

*SSK Ankara Eğitim Hastanesi Patoloji Kliniği, Ankara

3. KSİLEN İNTOKSİKASYONU

XYLENE INTOXICATION pp:21-24

Dr. Gülçin GÜLER ŞİMŞEK

SSK Eğitim Hastanesi Dışkapı/ ANKARA

4. KURŞUN ZEHİRLENMESİ

LEAD POISONING pp:25-30

Dr.Bülent Doğan*, Dr.Burcu Eşiyok*, Yard.Doç.Dr.Gürol Cantürk*

*Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp AD

5. DÖRT OLGU NEDENİYLE LİTYUM İNTOKSİKASYONU

LITHIUM INTOXICATION BECAUSE OF FOUR CASES pp:31-35

Doç.Dr.Mehmet Oral, Dr.Dilara Yılmaz, Dr.Ali Abbas Yılmaz, Dr.Bahattin Duru, Dr.Özlem Selvi Can, Dr.Necmettin Ünal, Dr.Melek Tulunay

Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon AD

6. SESSİZ ÖLÜM:AKUT KARBON MONOKSİT ZEHİRLENMESİ

SILENT DEATH:CARBON MONOXIDE POISONING pp:37-43

Dr.Ayda BAŞGÜL

Şişli Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi, 2. Anesteziyoloji ve Reanimasyon Kliniği

7.TRİPHENYL PHOSPHİDE(TPP)’İN HİPOFİZ ÜZERİNE NÖROTOKSİK ETKİLERİNİN İNCELENMESİ: ELEKTRONMİKROSKOPİK ÇALIŞMA

THE EFFECT OF SYSTEMIC ADMINISTRATION OF TPP ON THE HYPOPHYSIS MORPHOLOGY IN RAT: ELECTRON MICROSCOPIC STUDY pp:45-50

Gülperi Öktem*, Meral Baka**, Utku Ateş***, Yiğit Uyanıkgil****, Mine Yurtseven*****.

* Öğr. Gör. Dr. Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Histoloji Ve Embriyoloji A.D

** Doç. Dr. Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Histoloji Ve Embriyoloji A.D

*** Uzm. Dr. Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Histoloji Ve Embriyoloji A.D

**** Araş. Gör. Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Histoloji Ve Embriyoloji A.D

***** Prof. Dr. Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Histoloji Ve Embriyoloji A.D

ÖZETLER-SUMMARIES

1. GIDALARDA AKRİLAMİD-Akrilamid Oluşumu ve Sağlığa Etkisi

ACRYLAMIDE IN FOODS-Occurence of Acrylamide and Health Effects pp:3-15

Serkan ÖTLEŞ¹ Prof. Dr. Semih ÖTLEŞ²

¹İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü, Mühendislik Fakültesi, Kimya Mühendisliği Bölümü, İzmir

²Ege Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Gıda Mühendisliği Bölümü, Bornova, İzmir

ÖZET:Geçtiğimiz yüzyıldan itibaren endüstriyel kaynaklı maddeler olan ve biyolojik materyallerin ısıtılması ile oluşan akrilamid ve benzer kimyasallar günümüzde bir çok kimyasal ve çevresel uygulamada kullanılmaktadır. Bu bileşik daha önceleri potansiyel endüstriyel zehir olarak tanımlanmasına karşın günümüzde pişirilmiş bir çok gıda da bulunmaktadır. Akrilamidin kızartılmış ve fırınlanmış gıdalarda bulunma miktarı ile ilgili raporlar ve insan için kanserojenik etkileri olduğunun düşünülmesi tüm dünyayı bu konu ile ilgili hale getirmiştir. Gıdalardaki akrilamid oluşum mekanizması henüz tam olarak anlaşılamamıştır. Günümüzde akrilamid oluşumunu açıklayabilmek için kullanılan modellerin belli noktalarda eksikleri bulunmaktadır.

Bu çalışmada akrilamidin günlük yaşamda çok tüketilen gıdalardaki oluşumunu belirlemek, akrilamidin insan ve hayvan sağlığına olan etkilerini göstermek ve akrilamid alımı karşısında yapılabilecekleri açıklamak hedeflenmektedir.

Anahtar kelimeler : Gıda, Akrilamid

ABSTRACT:Acrylamide and its analogues have been widely used since the last century for various chemical and environmental applications and can be formed by heating of biological material derived from plant tissues. This compound, identified previously as a potential industrial hazard, has now been found in many cooked foods. Reports of the presence of acrylamide in a range of fried and oven-cooked foods have caused worldwide concern because of its probable carcinogenicity in humans. The exact mechanism for the acrylamide formation in food is not well understood. The existing models to explain its formation have several limitations.

This study was carried out to investigate the acrylamide formation in commonly consumed foodstuff, to show the effects of the acrylamide to human and animal and also describe what consumers can do.

Keywords : Foods, acrylamide

2. Formaldehit İntoksikasyonu

Formaldehyde Intoxication pp:17-19

Dr.Demet Yılmazer*

*SSK Ankara Eğitim Hastanesi Patoloji Kliniği, Ankara

ÖZET: Formaldehit suda kolayca eriyebilen, renksiz, kötü kokulu, yanıcı bir maddedir. Metil alkolün oksidasyonu sonucu oluşur. Normalde memelilerde metabolizma sonucu az miktarda açığa çıkar ve hızla karbondioksit ve suya metabolize olur. Birçok gıdada, sigara ve egzos dumanında da formaldehit bulunur. Formalin ise formaldehitin sudaki %37’lik solusyonuna verilen isimdir. Suyla birleşen formaldehit polimerize olarak paraformaldehite dönüşebilir. Bu dönüşümü engellemek için %10-15 oranında metanol eklenir.

Formaldehit tıpta; otopsi salonlarında, patoloji laboratuvarlarında ve tedavi amaçlı kullanımın yanısıra, tekstil, kimya, boya, kağıt, kozmetik endüstrilerinde de kullanılır. Formaldehit atmosferde 0.12-.39 ppb seviyesinde bulunur ve herkes için temas söz konusudur. Bu nedenle aynı zamanda önemli bir halk sağlığı problemidir.

Anahtar Kelimeler: Formaldehit, formalin, intoksikasyon.

ABSTRACT: Formaldehyde is a flammable substance which is water soluble, colorles and with pungent odour. It forms as a result of oxidation of the methyl alcohol. It results from metabolism on mammals in a small amount and metabolyses with carbondioxide and water. Formaldehyde also occurs in many nutrients, cigarette smoke and automotive exhaust. 37% solution of formaldehyde in water is known as formalin. Formaldehyde togethered with the water can be changed into paraformaldehyde by polimerising. In order to prevent this transformation, methanol is added at a rate of 10-15%. Formaldehyde is used in medicine, in autopsy rooms, pathology laboratories and treatment purposes. It is also used in textile, chemistry, dye, paper, cosmetics industries. Atmospere consist of 0.12- 0.39 ppb formaldehyde and everybody breath it. Therefore it is an important pubic health problem.

Key Words: Formaldehyde, Formalin, Intoxication.

3. KSİLEN İNTOKSİKASYONU

XYLENE INTOXICATION pp:21-24

Dr. Gülçin GÜLER ŞIMŞEK

SSK Eğitim Hastanesi Dışkapı/ ANKARA

ÖZET:Saf ksilen, berrak, renksiz sıvı halindedir. Hızla yanmaya meyillidir. Sinonimleri dimetil benzen, metiltoluen, violet 3 ve ksiloldür. Petrol katranından elde edilir ve boyalar, yapıştırıcılar ve böcek öldürücüler gibi birçok üründe yer aldığı gibi patoloji laboratuvarlarında da kullanılır.

Inhalasyon , dermal ve gastrointestinal yolları ile absorbe olur. Karaciğerde sitokrom P-450 izozimle metabolize olur. Başlıca inhalasyon yolu ile vücuda giren ksilenin az miktarlarda buharını solumak başağrısı, baş dönmesi, bulantı, yorgunluk ve oküler irritasyon yapabilir. Daha ciddi maruziyet sonucu, ksilen, uykululuk hali, düzensiz kalp atımları, bayılma ve hatta ölüme neden olabilmektedir. Deri yolu ile absorbsiyonu sistemik zehirlenme yapmaz. Oral yolla sıvı ksilenin alınması müköz membranların lokal irritasyonuna neden olur.

5000 ppm’in üzerindeki dozlarda anestetik etkilidir. 10000 ppm dozda inhalasyonu ile bilinç kaybı ve ölüm görülür. Ölüm, solunum yetersizliği ve dolaşım bozukluğu sonucu meydana gelir.

Ksilenin antidotu yoktur ama etkileri iyileştirilebilir. Ciddi semptomlar gösteren kişiler hastaneye kaldırılmalıdır.

Anahtar kelimeler: Ksilen, toksisite, benzen, toluen

ABSTRACT:When pure, xylene is a clear, colorless liquid. It burns readily. It’s synonyms are dimethyl benzene, methyl toluene, violet 3 and xylol. Xylene is obtained from crude petroleum and is used widely in many products such as paints, glues, pesticides as well as in pathology laboratories.It is absorbed by inhalation, dermally, or through the gastrointestinal tract. It’s metabolism occurs in liver by P-450 isozyme. Breathing small amounts of the xylene, that is absorbed predominantly by inhalation, can cause headache, dizziness, nausea, fatigue and ocular irritation. With more serious exposure, xylene can cause sleepiness, irregular heartbeat, fainting and even death. Dermal absorbtion of xylene doesn’t cause systemic disease. Oral absorbtion of the liquid xylene causes local irritation of mukous membranes.

At high doses (>5000 ppm), it is anesthetic. Air xylene concentrations higher than 10000 ppm can result in unconsciousness and death. Death is caused by respiration failure and collapse.There is not any antidote for xylene; but it’s effects can be treated.

Keywords: Xylene, intoxication, benzene, toluene

4. KURŞUN ZEHIRLENMESİ

LEAD POISONING pp:25-30

Dr.Bülent Doğan*, Dr.Burcu Eşiyok*, Yard.Doç.Dr.Gürol Cantürk*

*Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp AD

ÖZET:Atmosferde insan faaliyetlerine bağlı olarak önemli oranda ortama yayılan maddelerden birisi de kurşundur. Günümüzden 4000-5000 yıl öncesinde, antik uygarlıklar tarafından gümüş üretimi esnasında yan ürün olarak keşfedilen kurşunun üretimi ve kullanımı giderek artış göstermiştir. Kurşun, Roma Imparatorluğunda su borularında, saklama haznelerinde kullanılmıştır ve günümüz bilim adamları ve tarihçiler bu kullanım şeklinin Roma Imparatorluğunun sonunu hazırladığı görüşünü ortaya atmaktadırlar. Kurşun zehirlenmesi sonucu, yönetici sınıfının düşünme kapasitesinin düşmesi, doğum oranındaki azalma ve kısalan yaşam süresinin bu çöküşün temelini oluşturduğu iddia edilmektedir. Birçok çalışma, özellikle gelişmenin erken dönemlerinde düşük doz kurşuna maruziyetin geç çocukluk devrelerinde nörodavranışsal defisitlerle sonuçlandığını göstermiştir.

Kurşun, insan faaliyetleri ile ekolojik sisteme ve halk sağlığına en önemli zararı veren ilk metal olma özelliğini de taşımaktadır.

Anahtar kelimeler: Kurşun, zehirlenme, toksikoloji

ABSTRACT:One of the elements spreading the atmosphere at important proportions related to human activities is lead.

Production and usage of Lead, which had been found as a side product while producing silver by the ancient civilizations 4000-5000 years ago, is gradually developing. Lead is classified as 2B by the international cancer researches center. According to this classification it has been shown that lead is a carsinogene for experimental animals but there are not enough clues for human bodies. Many studies showed that exposing lead at low doses during the developing early childhood may cause neurobehavioral deficiencies in the late childhood.

Lead also has the feature of being the first metal which damages human health and ecological system due the human activities.

Key words: Lead, poisoning, toxicology

5. DÖRT OLGU NEDENIYLE LİTYUM İNTOKSİKASYONU

LITHIUM INTOXICATION BECAUSE OF FOUR CASES pp:31-35

Doç.Dr.Mehmet Oral, Dr.Dilara Yılmaz, Dr.Ali Abbas Yılmaz, Dr.Bahattin Duru, Dr.Özlem Selvi Can, Dr.Necmettin Ünal, Dr.Melek Tulunay

Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon AD

Özet:1880’den beri lityum karbonat bipolar affektif bozukluk ve şizoaffektif bozukluk tedavisinde kullanılmaktadır. Normalde lityum vücut sıvılarında anlamlı düzeyde bulunmaz (<0.2 mEq/L). Bipolar affektif bozukluk tedavisi için optimal kararlı düzey konsantrasyonu 0.6-1.2 mEq/L’dir. Bu çalışmada kronik zeminde akut toksisite gelişen ve sürekli venovenöz hemodiafiltrasyon (CVVHDF) ve hemodiyalizin başarılı olarak kullanıldığı 4 vakayı sunuyoruz. CVVHDF lityum konsantrasyonunda hemodinamik instabilite ve rebound yükselmelere neden olmaksızın sürekli uzaklaştırılmasını sağlar.

Anahtar Kelimeler: Lityum intoksikasyonu, CVVHDF, Hemodializ

Abstract:Lithium carbonate have been used for treating bipolar affective disorders and schizoaffective disorders since 1880. Normally, lithium is not present in significant amounts in body fluids (<0.2 mEq/L). The optimal steady-state concentration of lithium for maintenance treatment of bipolar disorders is considered to be 0.6 to 1.2 mEq/L. We report four cases of intentional acute on chronic lithium intoxication in which continuous venovenous hemodiafiltration (CVVHDF) and hemodialysis were successfully used. CVVHDF provides the continous removal of lithium without hemodynamic instability or rebound elevations in serum lithium concentration.

Key Word: Lithium intoxication, CVVHDF, Hemodialysis

6. SESSİZ ÖLÜM:AKUT KARBON MONOKSİT ZEHİRLENMESİ

SILENT DEATH:CARBON MONOXIDE POISONING pp:37-43

Dr.Ayda BAŞGÜL

Şişli Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi, 2. Anesteziyoloji ve Reanimasyon Kliniği

ÖZET:Karbon monoksit (CO);havadan hafif, renksiz, tatsız, kokusuz (çok yüksek konsantrasyon-larda lavantaya benzer kokulu) ve nonirritan bir gazdır. Ortamda %0.1 gibi düşük konsantrasyonda bulunması bile öldürücü olabilir. Kazara ya da kasti olarak CO maruziyeti akut ya da kronik zehirlenmeye neden olabilir. CO, organik maddelerin tam olmayan yanmasından ortaya çıkar. CO, hemoglobine O2'ye oranla 210-280 kez fazla afinite göstererek hücresel anoksiye neden olur.

Karbon monoksit zehirlenmesinde klinik değişkendir, karbon monoksite maruz kalma süresine, maruz kalınan konsatrasyona ve kurbanın sağlık durumuna bağlıdır. Semptomlar özellikle beyin ve kalp gibi yüksek oksijen (O2) tüketen organlarda ortaya çıkar.Hastalar çoğunlukla baş ağrısı, baş dönmesi, bitkinlik, görme bozukluğu, karın ağrısı ve bulantıdan şikayet ederler. CO, antidotu Oksijen olan toksik bir ajandır. CO’in yarılanma ömrü oda havasında yaklaşık 4-6 saattir. Geri solumalı ve yüze sıkı oturan maske yardımıyla %100 O2 tedavisinde süre 40-80 dakikaya ve hiperbarik oksijen (HBO) tedavisi uygulamasında 15-30 dakikaya dek kısalır.

Ciddi intoksikasyon sonrasında kurtulanlarda çeşitli nörolojik sekeller görülebilir. CO fetusda teratojenik olabilir ve hatta ölüme yol açabilir. CO zehirlenmesi; öldürücü ya da sakat bırakıcı etkileriyle verimliliği azaltan, iş gücü kaybına neden olabilen önlenebilir bir intoksikasyondur.

Halkın CO oluşum yollarını iyi bilmesi ve kendini bundan koruması için eğitim şarttır ve etkilenen kişi sayısını ve etkilenim şiddetini azaltmada etkilidir.

Anahtar kelimeler: Karbon monoksit , zehirlenme

ABSTRACT: Carbon monoxide (CO) is a colourless, tasteless, odourless (in extremly high concentrations, it has lavender odor) and nonirritant gas which is lighter than air. A low concentration like that 0.1% in the environment can be lethal. Acute or cronic carbon monoxide inhalation may result from accidental or deliberate exposure. CO results from incomplete combustion of organic materials. CO binds to hemoglobin about 210-280 times as avidly as than oxygen , resulting in anoxia of cells.

The clinic of CO intoxication is variable. The apperance of symptoms depend on the concentration of CO in the air, the exposure time, the degree of exertion and individual susceptibility. Symptoms appear especially high-oxygen-extracting organs like the brain and the heart. Patients suffer headache, dizziness, weakness, vision changes, abdominal pain and nausea with majority.

CO is a toxic agent which its antidote is oxygen. The half-life of carboxyhemoglobine is about 4-6 hours by breathing room air. Time decreases about 40-80 minutes by breathing 100% oxygen with tight fitting nonrebreathing mask and about 15-30 minutes by hyperbaric oxygen therapy.

After surviving of serious intoxications, various neurologic sequeles can be appear. CO can be teratogenic and even that lethal for fetus. CO poisoning which can be results loss of work power or decrease of productivity by its disability or fatal effects , can be prevented intoxication. Public education about its production ways and symptoms should be make condition for preventing for poisoning so it will be decrease easily both affective people number and affectivity degree.

Key words: Carbon monoxide, poisoning