![]() |
| Prof. Dr. İ. Hamit HANCI | ||||
|
| Adli Psikiyatri (I) |
| Sayı : 141 Tarih : 01.09.2003 |
|
Adli tıp genel olarak tıbbın çeşitli konularının yasal kavram ve sorunlarla ilişkilerini ele almaktadır. Adli psikiyatri ise adli tıp ve psikiyatri dallarının yasal sorunlar karşısında birlikte ele alındığı farklı bir uzmanlık alanıdır. Bir suç ya da hukuksal bir işlem sırasında kişilerin irade, şuur ve
hareket serbestisi ile olayları değerlendirip onlardan sağlıklı sonuçlara
varabilme yeteneklerinin bulunup bulunmadığının saptanması önem taşımaktadır.
ADLİ PSİKİYATRİNİN ALANLARI
Yasanın suç saydığı bir eylem sebebiyle, eylemi işleyen suçlu da eylem anında aranan şartlardır. Bir kişinin cezalandırılabilmesi için ceza ehliyetine sahip olması gerekir. Yasalar intikam ya da öç alma duygusuyla hazırlanmamıştır. Cezada asıl amaç suçlunun korkutulması, uslanması ve sonuç olarak suçların önlenmesidir. Yani cezalar caydırıcı amaçlıdır.Suçun ve cezanın ne olduğunu bilerek ya da kavrayarak hareket etmeyen kişiye ceza verilemez. Cezanın etkili olabilmesi için cezadan ders alınması ve cezanın anlamının bilinmesi gereklidir. Ceza ehliyeti kavramı; yaş, sağır-dilsizlik, akıl hastalığı, zeka geriliği,
arizi sebepler gibi bir çok faktörden etkilenir.
Yaş Çocuklar belli bir devreye kadar başkalarına hatta kendilerine zarar verebilecek hareketleri tahmin ve takdir edemezler. Yapılan hareketlerin anlamının ve sonuçlarının kavranamadığı çocukluk döneminde cezadan korkma ve uslanmada söz konusu değildir. Türk Ceza Kanunu ve Çocuk Mahkemelerinin Kuruluşu, Görev ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanuna göre ; Fiili işlediği zaman 11 yaşını bitirmemiş olanlar hakkında kovuşturma yapılamaz ve ceza verilemez, fiili işlediğinde 11 yaşını bitirmiş olupta 15 yaşını doldurmamış olanlarda farik-i mümeyyizlik (İşlediği suçun anlam ve sonuçlarını kavrayabilme yeteneği) araştırılır. Ceza ve tedbirlerin uygulanmasından önce küçüğün işlediği suçun anlam ve sonuçlarını kavrayabilme yönünden bedeni, akli ve ruhi durumu uzman kimselere tesbit ettirilir. Yargıtay kararlarına göre; Bu raporu veren hekimin adli tıp, nöroloji yada psikiyatri uzmanı olması gerekmektedir. 15 yaşını bitirmiş, 18 yaşını bitirmemiş olanlarda ise impuls (dürtü)
kontrolünün yetersiz olması nedeniyle verilecek ceza 1/3 oranında indirilerek
verilir.
Sağır Dilsizlik TCK 57: Fiili işlediği zaman 15 yaşını bitirmeyen sağır-dilsizler hakkında
hiçbir kovuşturma yapılamaz ve ceza verilemez.
|
ADLİ BİLİMLER DERGİSİ.
TURKISH JOURNAL OF FORENSIC SCIENCESTÜRKİYE ACİL TIP DERGİSİ
THE TURKISH JOURNAL OF EMERGENCY MEDICINE